શું કોરોના રસીનો બૂસ્ટર ડોઝ સુરક્ષિત છે કે નહીં ? બૂસ્ટર ડોઝ શરીર પર કેવી રીતે કામ કરે છે ? તેનો સૌથી મોટો ખુલાસો એક અભ્યાસમાં સામે આવ્યો છે. અભ્યાસ સાયન્સ જર્નલ લેન્સેટમાં પ્રકાશિત થયો છે.
બૂસ્ટર ડોઝ કેટલો સલામત છે ? અને તે શરીરને કેવી રીતે અસર કરે છે ? તે જાણવા માટે સ્માર્ટવોચની મદદ લેવામાં આવી હતી.
આ સંશોધન ઇઝરાયેલના વૈજ્ઞાનિકોએ કર્યું છે. તેલ અવીવ યુનિવર્સિટીના સંશોધકોએ પાંચ હજાર લોકોનો અભ્યાસ કર્યો હતો. તેણે તે બધાને સ્માર્ટવોચ પહેરાવી અને બે વર્ષ સુધી તેનું નિરીક્ષણ કર્યું. કોરોના રસીનો બૂસ્ટર ડોઝ સુરક્ષિત હોવાનું બહાર આવ્યું છે.
કેવી રીતે કરાયો અભ્યાસ ?
તેલ અવીવ યુનિવર્સિટીના સંશોધકોએ 5,000 લોકોને સ્માર્ટ વોચ પહેરાવી અને બે વર્ષ સુધી શરીરના ફેરફારોનું નિરીક્ષણ કર્યું. જેઓને સ્માર્ટ વોચ પહેરાવવામાં આવી હતી તેમાંથી 2 હજાર 38 લોકો એવા હતા જેમને કોવિડ રસીનો બૂસ્ટર ડોઝ મળ્યો હતો. આનાથી સંશોધકોને બૂસ્ટર ડોઝ પહેલા અને પછીના ફેરફારોની તુલના કરવામાં મદદ મળી. એટલું જ નહીં, સંશોધકોની ટીમે મક્કાબી હેલ્થ સર્વિસિસના અઢી લાખ સભ્યોની મેડિકલ ફાઇલોનું પણ અજ્ઞાતપણે વિશ્લેષણ કર્યું, જેમાં રસીની સલામતીનો ખુલાસો થયો.
બૂસ્ટર ડોઝ સલામત છે કે નહીં ?
આ અભ્યાસમાં, સંશોધકોએ ત્રણ ધોરણો નક્કી કર્યા અને તેના આધારે રસીની સલામતી નક્કી કરી.
- પ્રથમ- સહભાગી શું અહેવાલ આપે છે?
- બીજું- સ્માર્ટવોચ શું શોધે છે?
- ત્રીજું - ડોકટરો શું નિદાન કરે છે?
તેલ અવીવ યુનિવર્સિટીના પ્રોફેસર ડેન યામિને જણાવ્યું હતું કે, સ્માર્ટ વોચનો ઉપયોગ કરવામાં આવ્યો હતો જેથી હૃદયના ધબકારા, હૃદયની ગતિવિધિમાં ફેરફાર, ઊંઘની ગુણવત્તા, દૈનિક પગલાં જેવી વસ્તુઓ શોધી શકાય. તેમણે જણાવ્યું કે, રસીકરણ પહેલા અને પછી હૃદયના ધબકારા સાથે સરખામણી કરવામાં આવી હતી. બે ડોઝ પછી હૃદયના ધબકારા વધી ગયા હોવાનું બહાર આવ્યું હતું, પરંતુ બૂસ્ટર ડોઝ પછી, હૃદયના ધબકારા ફરીથી રસીકરણ પહેલાંના સ્તરે પાછા આવ્યા હતા. આ સૂચવે છે કે, બૂસ્ટર ડોઝ સલામત છે.
શરીર પર શું અસર થઈ ?
સંશોધકોએ જણાવ્યું હતું કે, ઘણા સહભાગીઓએ અહેવાલ આપ્યો હતો કે, તેમને રસી પછી થાક અને માથાનો દુખાવો જેવી સમસ્યાઓ હતી, પરંતુ બે કે ત્રણ દિવસ પછી તેઓ સંપૂર્ણપણે સામાન્ય થઈ ગયા અને સ્વસ્થ થઈ ગયા. યામિને કહ્યું કે, સ્માર્ટવોચના ડેટાને જોતા ખબર પડી કે, સહભાગીઓના હાર્ટ રેટમાં અલગ-અલગ ફેરફારો થયા છે, જે ઘણા દિવસો સુધી ચાલુ રહ્યા. તેમણે એ પણ જણાવ્યું કે, કેટલાક સહભાગીઓ હતા જેમણે રસી લીધી હતી અને તેમની સ્માર્ટવોચના ડેટાના આધારે તેમને રસીકરણ પછી કોઈ આડઅસર થઈ નથી. જોકે તેના શરીરમાં કેટલાક ફેરફારો ચોક્કસપણે હતા.
