શિયાળામાં સ્નાન કરવું કોઈ પડકારથી ઓછું નથી. પરંતુ શું તમે જાણો છો કે સ્નાન કરવાની રીત આપણા હૃદયની તંદુરસ્તી નક્કી કરે છે. ઘણા લોકો એવા છે જેઓ અતિશય ઠંડીમાં પણ ઠંડા પાણીથી સ્નાન કરે છે જે ખતરનાક સાબિત થઈ શકે છે.
બીજી તરફ, કેટલાક લોકો ઠંડીમાં ખૂબ જ ગરમ પાણીથી સ્નાન કરે છે અને આ આપણા હૃદય માટે પણ ખતરનાક સાબિત થઈ શકે છે. ઠંડીને કારણે આપણી રક્તવાહિનીઓ સંકુચિત થઈ જાય છે અને બ્લડપ્રેશર વધે છે.
આનાથી આપણા હૃદય પર વધારાનું દબાણ પડે છે. આવી સ્થિતિમાં ઠંડા કે ગરમ પાણીથી સ્નાન કરવું જોખમી બની શકે છે.
હેલ્થ એક્સપર્ટના મતે હૂંફાળું પાણી આપણા શરીરને અચાનક આંચકો આપતું નથી અને તે શરીરનું તાપમાન જાળવી રાખે છે. હકીકતમાં, હૂંફાળું પાણી શરીરનું તાપમાન વધારે છે અને રક્ત પરિભ્રમણને પ્રોત્સાહન આપે છે.
શિયાળામાં ઠંડા પાણીથી નહાવાથી હાર્ટ એટેકનો ખતરો વધી શકે છે
શિયાળામાં, જ્યારે આપણે ઠંડા પાણીના સંપર્કમાં આવીએ છીએ, ત્યારે આખું શરીર કંપી જાય છે. ફોર્ટિસ હોસ્પિટલ, મોહાલીના કાર્ડિયોલોજિસ્ટ ડૉ. કરુણ બહેલ કહે છે,
'જ્યારે આપણે ઠંડા પાણીના સંપર્કમાં આવીએ છીએ, ત્યારે આપણું શરીર એવી રીતે પ્રતિક્રિયા આપે છે કે જાણે તે કટોકટી હોય. રક્ત પરિભ્રમણ ઝડપી બને છે અને બાકીના અવયવોને સુરક્ષિત રાખવા માટે આપણું હૃદય પણ ઝડપથી લોહી પંપ કરવાનું શરૂ કરે છે. આવી કટોકટીમાં, હૃદય ત્વચાની નજીક લોહીનું પરિભ્રમણ બંધ કરી દે છે, જેના કારણે આપણે ધ્રૂજવા માંડીએ છીએ. અને જ્યારે આપણે ધ્રુજારીએ છીએ, ત્યારે તે હૃદય પર વધુ દબાણ લાવે છે.
તે જ સમયે, ઘણા સંશોધનોમાં એ વાત સામે આવી છે કે શિયાળામાં ઠંડા પાણીથી સ્નાન કરવાથી ચયાપચય અને રોગપ્રતિકારક શક્તિ વધે છે. આને ધ્યાનમાં રાખીને, ઘણા ફિટનેસ ફ્રીક્સ શિયાળામાં ઠંડા પાણીથી સ્નાન કરે છે, પરંતુ તેઓ ભૂલી જાય છે કે આવા પરીક્ષણોમાં સંપૂર્ણપણે ફિટ એવા લોકોનો સમાવેશ થાય છે જેમને કોઈ પણ પ્રકારની બીમારી નથી.
ડૉક્ટર બહેલ કહે છે, 'જ્યારે તમે ઠંડા પાણીથી સ્નાન કરો છો, ત્યારે તમારા હૃદય પર વધારાનો તણાવ રહે છે. આ કારણે આપણા હૃદયના ધબકારા અનિયમિત થઈ જાય છે અને આપણને હાર્ટ એટેક આવી શકે છે.
એ જ રીતે, ઠંડીના દિવસોમાં અચાનક ગરમ પાણીથી નહાવાથી બ્લડ પ્રેશરમાં ઝડપથી ઘટાડો થઈ શકે છે, જેનાથી હૃદય પર તણાવ વધે છે. એટલા માટે શિયાળામાં નહાવા માટે હૂંફાળા પાણીનો ઉપયોગ કરવો જોઈએ. તમારા પગ ધોઈને તમારા સ્નાનની શરૂઆત કરો અને સ્નાન કર્યા પછી તરત જ તમારા શરીર પર ટુવાલ લપેટો.
શિયાળાની ઋતુમાં હાર્ટ એટેકનું જોખમ ઓછું કરવા શું કરવું?
ડૉ. બહલ જણાવે છે કે, 'શિયાળામાં હાર્ટ એટેકનું જોખમ ઓછું કરવા માટે હળવો ખોરાક લેવો જોઈએ, પૂરતા ઊનના કપડાં પહેરવા જોઈએ. કસરત કરવી જોઈએ અને કોઈપણ પ્રકારનો રોગ હોય તો નિયમિત દવા લેવી જોઈએ. ક્યારેક આવા હવામાનમાં હાઈ બીપીના દર્દીઓને દવાના વધુ ડોઝની જરૂર પડે છે. એટલા માટે કાર્ડિયોલોજિસ્ટની નિયમિત સલાહ લેતા રહો.
